Haas’ Ausschweifen

Met Ausschweifen gaat voor ons een lang gekoesterde droom in vervulling: “De uitvoering van Georg Friedrich Haas’ Nach-Ruf … ent-gleitend … in 2013 was voor ons als ensemble een openbaring. Onze fascinatie voor de wereld van de microtonaliteit werd gewekt en leidde ons naar steeds nieuwe verkenningen van de fijnste toonhoogtenuances. Sindsdien koesteren we de droom van een werk dat speciaal voor ons uit de pen van de meester komt.”
Ausschweifen is een avondvullend stuk voor acht musici dat zijn titel in alle opzichten eer aandoet. Georg Friedrich Haas volgt hierin een muzikale visie die de gebruikelijke dimensies van een concertante wereldpremière overstijgt, de uitvoerders tot hun grenzen drijft en het publiek een existentiële zintuiglijke ervaring biedt.
De compositie zal in wezen bestaan uit drie materialen: spectrale boventoonharmonieën, microtonale clusters en tonale, laatromantische kwarttoonsmuziek. Deze elementen creëren, in overdrachtelijke zin, een spanningsveld tussen drie polen van de mensheid: terwijl de microtonale clusters archaïsch drijvend en lichamelijk extatisch aanvoelen, kunnen de spectrale boventoonharmonieën worden gehoord als een opflikkering van transcendentie, van perfectie in het onvolmaakte. Daartussen staat een wonderlijke, schijnbaar uit de geschiedenis gevallen tonale muziek. Georg Friedrich Haas grijpt hiervoor terug op een kwarttoons pianostuk van Richard Heinrich Stein (1882–1942) uit 1918. Dit wordt het uitgangspunt voor een verkenning van intervalverwantschappen, vrije leidtoonverhoudingen en het spel met klankkleur en octaafligging.
“Het spannende aan deze tonale kwarttoonsmuziek is dat een tegenbeweging tussen alle intervallen mogelijk is. Ik geloof dat er in deze stijl nog heel, heel veel mogelijk is en dat daar een spannend veld ligt waarin nog veel te ontwikkelen valt. Ik kijk enorm uit naar dit project. Het wordt een grote uitdaging, en ik kijk uit naar de samenwerking met jullie allemaal en dank jullie voor de bereidheid om jullie open te stellen voor mijn muziek.”
Georg Friedrich Haas aan Ensemble Proton Bern

In opdracht van Ensemble Proton Bern in samenwerking met het Festival Klangspuren Schwaz en Muziekgebouw aan 't IJ, met steun van